Ga naar home van Werkgroep Voetafdruk Nederland
Home
Onze Voetafdruk
 Mijn hemel
 Aarde
 Living planet report
 Discussienota
  Literatuur
  Discussiepunten
 Quoteren
 Bevolking
 Gemeenten
 Quota mechanisms
 

Op weg naar mondiale duurzaamheid, minder materiële consumptie en/of minder mensen

U kunt de gehele discussienota (editie 2.2, december 2013) downloaden.

English version of the Nota "The road to global sustainability, 2.2, December 2013".

Samenvatting

Het probleem van de groei

De verschillende milieuproblemen worden uiteindelijk veroorzaakt door onze overvloedige consumptie, die nog toeneemt door de groei van zowel de bevolking als de consumptie per persoon.

De mantra van de drie P's

Hier wordt betoogd dat de drie P's (Planet, People, Profit) geen gelijkwaardige grootheden zijn, maar dat de grenzen van de Planet voor alles gerespecteerd moeten worden, voor nu en volgende generaties.

Overshoot

Uit verschillende modelberekeningen blijkt dat door de mensheid meer van de Aarde wordt gebruikt dan de Aarde duurzaam kan produceren. We geven meer voorbeelden, maar concentreren ons in e discussienota op het Voetafdrukmodel.

Biocapaciteit

De ecologische draagkracht van de Aarde bepaalt hoeveel mensen bij een bepaald niveau van materiële consumptie op de Aarde duurzaam kunnen leven. Deze biocapaciteit wordt uitgedrukt in mondiale hectares (mha).

De voetafdruk

De Ecologische Voetafdruk geeft de ecologische draaglast aan die wij aan de Aarde opleggen: hoeveel hectares worden gebruikt voor productie, distributie en afvalverwerking van de producten en diensten die door de mens worden verbruikt/geconsumeerd. De voetafdruk wordt net als de biocapaciteit, uitgedrukt in mondiale hectares (mha). De totale mondiale Ecologische Voetafdruk van de mensheid is het product van de omvang van de wereldbevolking en de gemiddelde voetafdruk per persoon (p.p.):

Totale voetafdruk = Bevolking x gemiddelde voetafdruk p.p.

Ruimte voor natuur

De biocapaciteit staat niet alleen ten dienste van de mens. Het is cruciaal dat genoeg ruimte wordt gereserveerd voor behoud van andere soorten. In de discussienota wordt gerekend met 15% gereserveerd voor natuur.

Overbevolking en overconsumptie

Als de totale voetafdruk groter is dan de beschikbare biocapaciteit, dan leven we in een situatie van overshoot. Dit is sinds ongeveer 1975 wereldwijd het geval. Om greep op de situatie te krijgen wordt niet alleen wereldwijd, maar ook per land of combinatie van landen (EU) de situatie van bevolking en consumptie bekeken.

Voetafdruk, bevolkingsgrootte en biocapaciteit

Voor enkele landen en enkele werelddelen wordt getoond hoe de overshoot situatie in 2007 was. Met behulp van drie mogelijke scenario's wordt geschetst tot welke omvang de bevolking en/of de voetafdruk per persoon moeten worden teruggebracht om aan de eisen van duurzaamheid te voldoen. Voor meer details, zie het gedeelte metingen.

Technologie

Op veel plaatsen wordt het vertrouwen uitgesproken dat technologie voor alle milieuproblemen een oplossing zal bieden. In deze nota wordt betoogd dat technologie bij het bereiken van duurzaamheid slechts een beperkte rol zal spelen.

Discussie

Dat de bevolking en de voetafdruk per persoon zullen moeten gaan afnemen kan nauwelijks meer ter discussie staan. Hoe we dat kunnen bereiken wordt in de volgende paragrafen besproken.

Nationale, supranationale of mondiale aanpak

Belangrijk onderdeel van discussie is op welke schaal de problemen worden aangepakt. Wij denken, zonder in autarkie te vervallen en zonder handel uit te sluiten, dat elk land of elke zelfgekozen combinatie van landen (zoals de EU) uiteindelijk zijn materiële verbruik zal moeten aanpassen aan de beschikbare biocapaciteit.

Quotering

Om een land of combinatie van landen daadwerkelijk ecologisch duurzaam te maken, stellen wij quotering van grond- en grondstoffen voor.

Bevolkingskrimp

Krimp van de bevolking is een essentiële factor voor het bereiken van (ecologische) duurzaamheid.

In Nederland en de EU is krimp bereikbaar, als de maatschappelijke en politieke wil daartoe aanwezig is.

Voor ontwikkelingslanden is het stoppen van de bevolkingsgroei, en het vervolgens omzetten in krimp, buitengewoon lastig. Vooral meer geld en politieke inzet voor universele beschikbaarheid van anticonceptie en de voorlichting daarbij is essentieel.

Economie

De economie zal zich moeten aanpassen aan de realiteit: niet méér gebruiken dan wat aan grondstoffen/hulpbronnen duurzaam beschikbaar is. Dat kan met quotering bereikt worden.

Epiloog

Voor nadere argumentatie, lees de gehele discussienota "Op weg naar mondiale duurzaamheid", editie 2.2, december 2013.

Uiteraard zijn de leden van de Werkgroep Voetafdruk Nederland bereid om met u/uw organisatie deze discussienota nader te bespreken.